Skip to content

ទ្រឹស្តីសំខាន់ៗ របស់ព្រះពុទ្ធ សាសនាមាន ៤

ទ្រឹស្តីសំខាន់ៗរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនាមាន ៤គឺ

១. ទុក្ខអរិយសច្ចៈ

ទុក្ខដែលជាការពិត ដ៏ប្រសើរខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលកើតឡើង ចំពោះមនុស្ស​ គ្រប់រូប

២. សមុទយអរិយសច្ចៈ

ហេតុដែល ជាការពិត ដ៏ប្រសើរខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលនាំអោយមាន ទុក្ខ “អវិជ្ជា” & “តណ្ហា

១/. អវិជ្ជា ៖ ការល្ងិតល្ងង់ មិនដឹង មិនយល់ នូវហេតុ ដែលនាំអោយមាន ទុក្ខ និង
២/. តណ្ហា ៖ សេចក្តី លោភលន់ ចង់មានចង់បានមិនចេះឆ្អែតឆ្អន់)

៣. និរោធអរិយសច្ចៈ

ការបំបាត់ទុក្ខ ជាការពិត ដ៏ប្រសើរ ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលមនុស្ស​ម្នាក់ៗ ​អាច​បំ​បាត់​នូវឫសគល់ ​នៃទុក្ខ គឺអវិជ្ជា និង តណ្ហា

៤. មគ្គអរិយសច្ចៈ

ផ្លូវដែលជា ការពិត ដ៏ប្រសើរ ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ដើម្បីបំបាត់ នូវទុក្ខបានយ៉ាង ពិត​ប្រា​កដ៖

  • សម្មាទិដ្ឋិ ៖ សម្មា + ទដ្ឋិ
  • សម្មាសង្កប្បៈ ៖ ការត្រិះរិះអោយបានច្បាស់លាស់ ដោយចេះបែងចែករវាង អំពើល្អ និង អំពើអាក្រក់
  • សម្មាវាចា ៖ សំដីត្រូវ ហៅថាវាចាសុចរិតមាន ៤យ៉ាងគឺ​

១.) មុសាវាទ៖ កុំកុហស ភូតភរ
២.) បិសុនាវាទ៖ កុំនិយាយញុះញង់
៣.) ផរុសវាទ៖ កុំនិយាយគំរោះគំរើយ
៤.) សម្ផប្បណវាទ៖ កុំអោយនិយាយអ្វីដែលឥតប្រយោជន៍

  • សម្មាកម្មន្ត ៖ ការងារត្រឹមត្រូវ ប្រព្រឹត្តត្រឹមត្រូវ ប្រតិបត្តិត្រឹមត្រូវ ហៅថា សុចរិត បា​ណា (មិនសំលាប់សត្វមានជីវិត)​ អទិន្ធា (មិនលួចទ្រព្យសម្បត្តិអ្នកដទៃ) កាមេ (មិន​សេព កាមខុសច្បាប់ ឬ លួចប្រពន្ធគេ)
  • សម្មាអាជីវៈ ៖ ការចិញ្ចឹមជីវិតត្រឹមត្រូវ (ការប្រកបអាជីវកម្ម)
  • សម្មាវាយាម​ ៖ ការព្យាយាមត្រឹមត្រូវ (ថែរក្សានូវអំពើល្អ ដែលមានតាំងពីតូច ទប់​ស្កាត់ អំពោះអាក្រក់ គ្រប់បែបយ៉ាង កសាងបន្ថែមទៀតនុវអំពើល្អ)
  • សម្មាសតិ ៖ ការភ្ងាក់រលឹក នឹកឃើញត្រូវ ដោយនឹកឃើញនូវ អនិច្ចំ ទុក្ខំ អនត្តា
  • សម្មាសមាធិ ៖ ការធ្វើសមាធិត្រឹមត្រូវ គឺញ៉ាំងចិត្តអោយស្ងប់

Leave a Reply